geld

Kunstenaars en geld – een ongelukkige combinatie?

De afgelopen weken heb ik een paar keer les mogen geven over geld aan 50 4e jaars kunstacademie studenten. Ontzettend leuk om te doen! Maar daarom schrijf ik natuurlijk niet deze blog. Wat me opviel tijdens deze lessen was dat de meeste studenten een, om het voorzichtig uit te drukken, moeizame relatie met geld hebben.

Nou snap ik dat wel. Iedereen gaat er eigenlijk van uit dat er geen droog brood valt te verdienen met kunst. Zeker nu er alleen maar bezuinigd wordt en er ook nog eens een crisis aan de hand is. Maar om nou altijd maar met een meewarige blik naar kunstenaars te kijken….. Dat lijkt me niet helemaal nodig. Ook een kunstenaar kan z’n brood verdienen met z’n creatieve werk. Daar zijn genoeg voorbeelden van. Maar daar zijn wel een paar dingen voor nodig.

Mindset

Allereerst de mindset. Al sinds jaar en dag valt me op dat veel kunstenaars er a priori van uit gaan dat ze geen geld kunnen vragen voor wat ze doen. Als ik aan een kunstenaar vraag wat voor uurtarief ze hanteren ligt dat meestal zo rond de 10, 15 euro. Idioot laag natuurlijk, daar kan geen mens van bestaan. Veel kunstenaars nemen er echter genoegen mee, omdat ze er vanuit gaan dat anders niemand werk van hen koopt. Onzin! Als je het mij vraagt zijn hier 2 dingen aan de hand:

1. Een onderschatting van de waarde van kunst

Uiteraard koopt niet elke Nederlander kunst. Sterker nog, het is maar een kleine groep die kunst koopt. Maar die mensen kopen geen kunst omdat die kunst toevallig laag geprijsd is. Die kopen kunst omdat ze vallen voor een bepaald werk, omdat ze zich willen onderscheiden, iets moois in huis willen hebben of omdat ze kunst verzamelen. Kunst heeft een waarde voor kunstkopers en die waarde is uiteindelijk niet echt uit te drukken in geld.

2. Een onderschatting van jezelf

Veel kunstenaars zijn onzeker over wat ze maken. Over de prijzen die ze kunnen vragen. Over wat hun werk waard is. Maar dat kun je onderzoeken en berekenen. Te weinig geld voor je werk vragen verstoort niet alleen de markt, je bereikt er ook je potentiële klanten niet mee. Je bereikt er hooguit de mensen mee die anders een leuke foto bij de Ikea kopen (no offence), maar is dat je doelgroep?

En bovendien: als je er zelf al van uitgaat dat je kunst niks waard is (want dat zeg je eigenlijk als je zo weinig geld vraagt) hoe kun je dan van je kopers verwachten dat ze jouw werk op waarde schatten? Voordat je het weet zit je midden in een ‘self fulfilling prophecy’ en daar schiet niemand iets mee op.

Prijs bepalen

Dit allemaal gezegd hebbende: prijzen bepalen voor kunst is ontzettend lastig. Er spelen nl. een heleboel factoren een rol. Maak in ieder geval een financieel plan, zodat je overzicht hebt van je kosten, inkomsten en investeringen. Aan de hand daarvan kun je vrij simpel een uurprijs berekenen. Zeg dat je 40.000 euro per jaar wilt verdienen. Dat deel je door het aantal uur dat je kunt werken per jaar. Denk er wel aan dat je nooit 52 weken per jaar werkt en dat je elke week ook uren kwijt bent aan zaken die je nooit kunt factureren (zoals je administratie bijhouden, marketing doen etc.) Als je uitgaat van 46 weken werken per jaar, 20 uur per week kom je op een uurloon uit van 40.000 : 920 uur = 43,50 euro

Bovenop de uren die je bezig bent met een werk komen dan nog de kosten die je hebt om dat werk te maken. Als je dat allemaal bij elkaar optelt heb je in ieder geval een ruwe inschatting van wat je werk zou moeten opbrengen. Vervolgens kijk je dan naar de markt: wat doen je concurrenten, wat willen je kopers betalen. Meer over het berekenen van je prijzen kun je hier vinden.

Voor schilderijen e.d. is er overigens een simpele berekening: hoogte + breedte x een factor. Ben je net van de academie af, dan ligt die factor tussen de 4 en de 6. Ben je een gevestigd kunstenaar, dan loopt de factor in rap tempo op. Ik vond het in 1e instantie een nogal rare manier van berekenen, maar het grappige is dat het meestal redelijk goed overeenkomt met de prijs die je krijgt als je kijkt naar je uurprijs en je kosten.

Zichtbaarheid

Tot slot. Je moet jezelf zichtbaar maken als kunstenaar. Online marketing en social media zijn dan ook ontzettend belangrijk. Laten zien wat je maakt, waar je mee bezig bent. Niet alleen verhoog je je marktwaarde daarmee, je zorgt ook voor het bouwen van een goed netwerk. En dat is misschien wel het belangrijkste als je wilt leven van je kunst!

Ga aan de slag!

Als je ècht aan de slag wilt hiermee, kun je bij mij een online training volgen waarbij je in 30 modules leert wat je nodig hebt om jezelf goed in de markt te zetten als kunstenaar // creatief. Je krijgt op elke module persoonlijk feedback van mij, zodat je zeker weet dat je op de goede weg zit. En het mooie is dat je op welk gewenst moment kunt beginnen en er zo lang over kunt doen als je wilt.

 

4 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.