4 dingen die je moet weten over auteursrecht en Facebook

Er waart weer eens een hoax rond op Facebook. Ongetwijfeld heb je ‘m al een keer of 100 voorbij zien komen: mensen claimen in een statusupdate hun auteursrecht. Dat werkt helaas niet zo, je hebt nl. bij het aanmaken van je account op Facebook het gebruiksrecht aan Facebook overgedragen.

En dat is ook logisch, hoe zouden mensen anders jouw posts, foto’s e.d. kunnen sharen? En is dat niet waar social media om draait?

1. Auteursrecht is iets anders dan gebruiksrecht

Het auteursrecht (bijvoorbeeld op foto’s, tekst, video’s e.d.) berust altijd bij jou. Je kunt je auteursrecht wel overdragen, maar daar komen officiële stukken aan te pas. Iets anders is het gebruiksrecht, dat kun je overdragen bijvoorbeeld door het afgeven van een licentie. En om zo’n licentie gaat het bij Facebook.

2. Hoe zit het op Facebook? 

Bij Facebook (en alle andere social media platforms) teken je, bij het aanmaken van een account, de algemene voorwaarden, daarin staat o.a. hoe het geregeld is m.b.t. het gebruiksrecht van je content:

“Voor inhoud waarop intellectuele-eigendomsrechten rusten, zoals foto’s en video (IE-inhoud), geef je ons nadrukkelijk de volgende toestemming, afhankelijk van je privacy- en app-instellingen: je verleent ons een niet-exclusieve, overdraagbare, royaltyvrije, wereldwijde licentie om alle IE-inhoud te gebruiken die je plaatst op Facebook of in verband met Facebook (IE-licentie). Deze IE-licentie eindigt wanneer je jouw IE-inhoud of je account verwijdert, tenzij je jouw inhoud hebt gedeeld met anderen en zij de inhoud niet hebben verwijderd.”

Oftewel, je bepaalt zelf hoe en met wie je informatie wordt gedeeld door het instellen van je privacy instellingen. Wat overigens niet wil zeggen dat iedereen dan maar jouw content mag gebruiken als je die op Facebook hebt geplaatst. Je geeft immers een licentie af voor gebruik op Facebook, niet voor andere doeleinden buiten Facebook.

Als er verandering in de algemene voorwaarden worden aangebracht, krijg je daar ALTIJD een mailtje over van Facebook. Je hebt dan de keuze om de voorwaarden te accepteren of niet. Accepteer je ze niet, wat natuurlijk je goed recht is, dan kun je geen gebruik meer maken van je account.

3. Het claimen van je auteursrecht in een statusupdate

Dat heeft dus geen enkele zin. Je hebt immers de algemene voorwaarden ondertekend. En is dat nou zo heel erg? Je maakt er ook gebruik van toch? Zeker als je Facebook (of andere social media) inzet voor zakelijk gebruik. Dan wil je toch juist dat je content verspreid wordt? Laten we eerlijk zijn, als je dat niet wilt, wat doe je dan op Facebook?

4. Content beschermen

Dat is lastig. Als je echt niet wilt dat je content verspreid (of gebruikt) wordt moet je ‘m niet openbaar maken. Foto’s kun je nog wel redelijk beschermen door ze in lage resolutie op Facebook te zetten en een watermerk te plaatsen. Op die manier maak je het voor mensen lastiger en onaantrekkelijk om je foto te gebruiken.

photo credit: Visual Content Social Media Icons Color Splash Montage – Banner via photopin (license)

26 antwoorden
  1. Erik
    Erik zegt:

    Goed verhaal Marca!

    Wat je wellicht nog toe kunt voegen: het feit dat je FB toestemming geeft je materiaal te delen (wat logisch is, zie je eerste alinea), betekent dat nog niet dat de hele wereld je foto’s mag gebruiken. Dus als je op andere niet-Facebook-websites je foto’s tegenkomt, zijn en blijven ze in overtreding. Ongeacht wat je met FB hebt afgesproken.

    En inderdaad, een tekstje op je tijdlijn meer of minder helpt daar niet tegen. Sterker nog, degenen die op andere sites je foto’s willen jatten, doen dat toch wel. Facebook of geen Facebook!

    Beantwoorden
  2. Ton Odijk
    Ton Odijk zegt:

    Mijn reactie:
    Marca van den Broek zegt dat het onzin is, omdat dit in de voorwaarden van facebook staat: Voor inhoud waarop intellectuele-eigendomsrechten rusten, zoals foto’s en video (IE-inhoud), geef je ons nadrukkelijk de volgende toestemming, afhankelijk van je privacy- en app-instellingen: je verleent ons een niet-exclusieve, overdraagbare, royaltyvrije, wereldwijde licentie om alle IE-inhoud te gebruiken die je plaatst op Facebook of in verband met Facebook (IE-licentie). Deze IE-licentie eindigt wanneer je jouw IE-inhoud of je account verwijdert, tenzij je jouw inhoud hebt gedeeld met anderen en zij de inhoud niet hebben verwijderd. Einde citaat. Er staat dus dat facebook alles royaltievrij mag gebruiken, net zolang als de betreffende content op mijn account staat. Er staat echter niet dat dat gebruik is beperkt tot facebook. Dat betekent dat wanneer bijvoorbeeld een muzikant een nog niet bij zijn auteursrechtenorganisatie gedeponeerde demo op facebook deelt, vanaf dat moment facebook het recht zou hebben om daar een cd van te maken en te verkopen, zonder ook maar iets af te dragen. Nu niet roeptoeteren dat dat er niet staat, want zo expliciet staat het er ook niet, maar dit kan wel een gevolg zijn van wat er wel staat. Daarmee is deze bepaling strijdig met de wet, in ieder geval de nederlandse, en daarmee nietig, mits je aangeeft dat op een dergelijke demo wel copyright rust. en dat doe je met deze verklaring. En daar is geen speld tussen te krijgen. Wanneer ik een website open met als url sinterklaasiseenpedoifiel.nl, is sinterklaas dan ook een pedofiel? Ik dacht van niet. Marcal, en met haar een aantal anderen, bedoelt het goed, maar heeft zich niet (voldoende?) verdiept in auteursrechten, copyright en het gegeven dat de wet boven voorwaarden gaat.

    En nog ter aanvulling: ik heb zelf enigzins verstand van copyright, maar ik kwam hem van de week voor het eerst tegen, gedeeld door een voormalige c.e.o. van een major platenmaatschappij. Ik denk dat die ook wel weet waar hij het over heeft. En die meneer deelt af en toe demo’s….

    Beantwoorden
    • Ton Odijk
      Ton Odijk zegt:

      Prachtig. Wat Charlotte schrijft is een aanvulling op wat ik bedoel.
      Facebook schrijft echter in haar voorwaarden dat Facebook de IEcontent mag gebruiken. Er staat echter niet bij dat dat gebruik is beperkt tot facebook, dus zouden ze vrij zijn om de content commercieel te gebruiken. Het stuk van Charlotte gaat echter uitsluitend over het delen op facebook en andere social media, en gaat ook voorbij aan wat ik hier bedoel.

      Beantwoorden
  3. VillaMusicRights
    VillaMusicRights zegt:

    De Facebook-reglementen vermelden wel expliciet dat alles wat je op Facebook plaatst van jou is en blijft, Ton. Bij gebruik buiten Facebook zou je als auteur recht hebben op een vergoeding. Die zal Facebook zelf vast niet graag betalen, wat de kans op commercieel gebruik door Facebook wel aardig inperkt.

    Het risico van een demo-opname op Facebook plaatsen is veel eerder dat een andere artiest ermee aan de haal zal gaan. Deponeren bij een collectieve beheersorganisatie (zoals Buma/Stemra) helpt daar ook niet tegen, omdat ze zich niet bemoeien met plagiaat. Voor dat soort registraties kun je terecht bij sommige belastingkantoren of het Benelux-Bureau voor Intellectuele Eigendom.

    Beantwoorden
    • Marca van den Broek
      Marca van den Broek zegt:

      Precies! daarbij denkt Facebook denk ik wel 3 x na voordat ze andermans content commercieel uit gaan baten. Wordt a. dure grap en b. ik denk dat Facebook geen lang leven beschoren is als ze dat zouden doen.

      Als je je werk wilt beschermen tegen gebruik door derden, wat een lastig ding blijft natuurlijk (mensen hoeven er maar iets aan te veranderen en dan is het al niet meer te beschermen) kun je inderdaad het beste terecht bij BBIE. belastingkantoren doen dit niet meer dacht ik (?)

      En je hebt natuurlijk altijd nog de keus om helemaal niks online te delen. Dan loop je het minste risico. Wel lastig om dan aan de weg te timmeren, maar dat is weer een heel ander verhaal 😉

      Beantwoorden
  4. Ton Odijk
    Ton Odijk zegt:

    Nog een kker. Zo staat het in de voorwaarden: jee verleent ons een niet-exclusieve, overdraagbare, royaltyvrije, wereldwijde licentie om alle IE-inhoud te gebruiken die je plaatst op Facebook of in verband met Facebook (IE-licentie). Deze IE-licentie eindigt wanneer je jouw IE-inhoud of je account verwijdert, tenzij je jouw inhoud hebt gedeeld met anderen en zij de inhoud niet hebben verwijderd. einde citaat.
    Dus volgens die voorwaarden mag Facebook jouw IEcontent verkopen. Punt.
    Hoe groot de kans is dat ze dat doen en of ze daar verstandig aan doen is een heel ander issue.
    De simpelste manier om aan te tonen dat een werk van jou is is, voordat je het werk waar dan ook aan wie dan ook laat zien of horen, een kopie van het werk in print of op een gegevensdrager in een verzegelde enveloppe aan jezelf aangetekend opsturen. Of je nog steeds documenten bij de belasting kan registeren weet ik ook niet.

    Beantwoorden
  5. Ton Odijk
    Ton Odijk zegt:

    Waarom? Ik post zelf geen demo’s en dergelijke. Ik voer de discussie omdat ik dat leuk en interessant vind, mede doordat ik veel te maken heb gehad met copyright.

    Beantwoorden
  6. Bettie van Veen
    Bettie van Veen zegt:

    Ik ben inderdaad geen fotograaf, maar ik maak wel foto’s. En ik ben verbaasd dat ik die af en toe zie opduiken als je in Google op afbeeldingen zoekt.
    Dus, vandaar dat ik dacht dat het wel handig was om een watermerk aan te brengen.
    Misschien willen personen, die erop staan wel niet dat de foto zomaar beschikbaar is.
    Het is maar een gedachte.

    Beantwoorden
  7. Aart van Stralen
    Aart van Stralen zegt:

    Wat mij verbaast is dat iedereen content (foto’s, connecties en meningen) vrij geeft en FB daar vrij mee mag handelen – lees:doorverkopen. Dit betekent dat, mocht je je account opheffen, jouw verleden in andere databasen gewoon verder leeft. Ik denk dat wij als gebruikers en ook aanbieders van content daar best iets van FB retour mogen ontvangen, een bijdrage voor onze vrijgevigheid en openheid.

    Ik, als individu, wil graag een betere prijs voor mijn ziel. Vandaar dat ik me niet écht geef op FB en andere platforms. Ik hoop dat meerdere mensen dat gaan doen, zodat de échte waarde daar zit waar hij hoort, namelijk in het contact van mens tot mens zonder dat een ander daarmee commercieel mee op de loop kan gaan.

    Beantwoorden
  8. Marca van den Broek
    Marca van den Broek zegt:

    Facebook mag voor zover ik weet niet doorverkopen en als je je account opheft kan Facebook ook niks meer met jouw content. iets anders is dat Facebook niet kan controleren wat andere mensen met jouw content doen. Maar goed, ik snap je punt.

    Overigens denk ik niet dat mensen hun ziel en zaligheid blootgeven op social media. Deden ze dat maar wat meer. Veel mensen laten toch alleen de happy dingen zien, wat ik jammer vind. Noem me een oude hippie, maar social media zou ook bruggen kunnen slaan tussen mensen, verbindingen kunnen leggen, mensen kunnen inspireren. Zo probeer ik in ieder geval social media in te zetten en zo ervaar ik het ook voor een groot deel. En dat andere mensen daar aan verdienen vind ik niet zo’n probleem, maar dat is een persoonlijke opvatting en een persoonlijke keuze. Ik krijg er in ieder geval voldoende voor terug: vrienden, werk, opdrachten, inspiratie etc.

    Beantwoorden
  9. Erik
    Erik zegt:

    Een stukje uit de Metro van deze week (dec 2014):

    “…Facebook hun naam en profielfoto gebruikt voor advertenties of er met hun foto’s en video’s vandoor gaat….”

    ” ….Met het beeldmateriaal van alle andere EU-inwoners mag het bedrijf doen en laten wat het wil, zelfs aan derden verkopen. Deze licentie eindigt wanneer je Facebook opzegt. Maar als een foto of filmpje door een vriend is gedeeld, gaat deze vlieger niet op.”

    Dat lijkt me toch bizar. Als ik een foto van iemand maak dan heb ik het auteursrecht. Maar stel, ik geef die ander wel toestemming de foto te gebruiken voor eigen gebruik. Het lijkt mij onwettig als Facebook deze foto vervolgens mag gebruiken voor eigen toepassingen of doorverkoop. Ik blijf namelijk de auteur met de auteursrechten. Echter, zo lijkt het wel degelijk gezien dit nieuwsitem.

    http://www.metronieuws.nl/nieuws/alleen-duitsers-straks-nog-baas-over-privegegevens-op-facebook/SrZnla!8ytFfoSKP1SMk/

    Beantwoorden
    • Marca van den Broek
      Marca van den Broek zegt:

      Hey Erik!

      Stemmingmakerij!

      * dat facebook je naam en profielfoto kan gebruiken is al heel lang zo, die optie kun je uit zetten in je instellingen
      * je geeft het gebruiksrecht weg , ook daar is niks in veranderd. Het auteursrecht blijft bij jou, dat klopt! In de licentie staat wel dat je Facebook alles met je foto’s mag doen, in ieder geval binnen Facebook zelf. De deur staat op een kier voor verkoop aan derden, maar ik moet nog zien dat ze dat gaan doen want dan breekt de pleures uit (om het even plat te zeggen)
      * facebook heeft natuurlijk geen zeggenschap over wat andere mensen met jouw foto’s of ander materiaal doen. Als iemand besluit jouw foto van Facebook af te plukken en op zij eigen website te gebruiken, dan mag dat natuurlijk niet, maar facebook kan daar ook niks aan doen.

      Wat ik vooral heel bijzonder vind, is dat er eigenlijk zo goed als niets nieuws is aan de ‘nieuwe’ gebruiksvoorwaarden maar dat iedereen er nu weer zo over valt……..Vandaar mijn reactie: Stemmingmakerij 😉

      Groet, Marca

      Beantwoorden
  10. Ton
    Ton zegt:

    Mag je de inhoud van een bericht in een gesloten facebook groep gebruiken voor een verhalen bundel? Bijvoorbeeld voorstel berichten van leden uit de groep bundelen in een e-book en uitgeven. Met andere worden is tekst (een verhaalje over jezelf) die je plaatst in een gesloten facebook groep beschermd of mag iemand anders deze tekst gebruiken?

    Beantwoorden
    • Marca van den Broek
      Marca van den Broek zegt:

      het lijkt me dat je dat niet mag gebruiken, het is niet voor niets een gesloten groep. Hoe het wettelijk gezien zit weet ik niet, daar moet je een advocaat voor raadplegen, maar ethisch gezien lijkt het me nogal verwerpelijk als je dat zou doen….

      Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.